Түркістан облысы 2026 жылдың алғашқы төрт айының қорытындысы бойынша әлеуметтік-экономикалық даму қарқынын сақтап қана қоймай, қысқа мерзімді экономикалық өсім көрсеткіші бойынша республика өңірлері арасында бірінші орынға шықты. Бұл көрсеткіш өңірде соңғы жылдары жүргізіліп жатқан жүйелі экономикалық саясаттың, инвестициялық белсенділіктің артуының және өндірістік әлеуеттің нығаюының нақты нәтижесі ретінде бағалануда.
Облыстың әлеуметтік-экономикалық даму көрсеткіштері облыс әкімінің орынбасары Қанат Қайыпбектің төрағалығымен өткен арнайы жиында қаралды. Басқосуда ағымдағы жылдың қаңтар-сәуір айларындағы негізгі макроэкономикалық көрсеткіштер мен бюджет қаражатының игерілу деңгейі сараланып, алдағы кезеңге арналған міндеттер айқындалды.
Жиында сөз сөйлеген облыс әкімінің орынбасары өңірдің тұрақты дамуын қамтамасыз ету үшін барлық саладағы жұмысты күшейту қажеттігін атап өтті. Оның айтуынша, инвестициялық жобаларды уақытылы жүзеге асыру, әлеуметтік инфрақұрылым нысандарын салу және мемлекеттік бағдарламалардың орындалуын қамтамасыз ету экономикалық өсімнің негізгі факторлары болып қала береді.
– Тұрақты экономикалық өсімге қол жеткізу үшін инвестициялық жобаларды жүзеге асыру, әлеуметтік нысандардың құрылысын жүргізу және барлық жоспарланған көрсеткіштердің орындалуын қамтамасыз ету маңызды. Республикалық және облыстық бюджеттен бөлінген қаражаттардың сапалы әрі уақытылы игерілуіне ерекше назар аудару қажет. Әрбір жауапты басқарма мен аудан әкімдігі жоспарланған межелердің толық орындалуына күш салуы тиіс, – деді Қанат Қайыпбек.
Жиында ұсынылған мәліметтерге сәйкес, 2026 жылдың қаңтар-сәуір айларында Түркістан облысының қысқа мерзімді экономикалық өсімі 125,2 пайызды құрады. Бұл көрсеткіш республикадағы ең жоғары нәтиже ретінде тіркеліп отыр. Сарапшылардың пікірінше, мұндай өсім өңір экономикасының барлық негізгі секторларындағы оң динамиканың нәтижесі болып табылады.
Экономиканың басты қозғаушы күштерінің бірі саналатын өнеркәсіп саласында айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізілген. Биылғы жылдың алғашқы төрт айында облыста өндірілген өнеркәсіп өнімінің жалпы көлемі 571,7 миллиард теңгеге жетіп, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 33 пайызға артқан. Бұл көрсеткіш өңірдің өндірістік әлеуетінің тұрақты түрде өсіп келе жатқанын көрсетеді.
Өнеркәсіп саласының ішінде өңдеу өнеркәсібі ерекше қарқын көрсетуде. Есепті кезеңде өңдеу секторында 272,7 миллиард теңгенің өнімі өндіріліп, өсім көрсеткіші 156,5 пайызды құрады. Бұл соңғы жылдары өңірде іске қосылған жаңа өндірістік кәсіпорындар мен инвестициялық жобалардың тиімділігін көрсетеді.
Өңдеу өнеркәсібінің дамуында құрылыс материалдарын шығару, жеңіл өнеркәсіп, азық-түлік өндірісі және ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу бағыттары маңызды рөл атқаруда. Жаңа кәсіпорындардың ашылуы өндіріс көлемін арттырып қана қоймай, халықты тұрақты жұмыспен қамтуға да ықпал етуде.
Тау-кен өндірісі саласында да оң көрсеткіштер тіркелді. Қаңтар-сәуір айларында бұл секторда 244,7 миллиард теңгенің өнімі өндіріліп, өсім қарқыны 117,6 пайызға жетті. Мамандардың айтуынша, табиғи ресурстарды тиімді пайдалану және жаңа өндірістік технологияларды енгізу саланың дамуына оң әсерін тигізіп отыр.
Ауыл шаруашылығы саласы да өңір экономикасының негізгі тіректерінің бірі болып қала береді. Биылғы жылдың сәуір айының қорытындысы бойынша облыста 205,9 миллиард теңгенің ауыл шаруашылығы өнімі өндірілді. Өсім көрсеткіші 111,3 пайызды құрады.
Түркістан облысы дәстүрлі түрде ауыл шаруашылығы саласы жақсы дамыған өңірлердің қатарында саналады. Мақта, көкөніс, бақша өнімдері мен мал шаруашылығы өнімдерін өндіру көлемінің артуы ауылдық аумақтардың әлеуметтік-экономикалық дамуына оң ықпал етуде.
Өңірдің инвестициялық тартымдылығы да жылдан-жылға артып келеді. Жыл басынан бері негізгі капиталға бағытталған инвестициялар көлемі 470,2 миллиард теңгені құрап, өткен жылдың осы кезеңімен салыстырғанда 57,4 пайызға өскен. Бұл көрсеткіш Түркістан облысының бизнес пен инвесторлар үшін қолайлы аймақтардың біріне айналғанын көрсетеді.
Инвестициялардың басым бөлігі өндіріс орындарын ашуға, инфрақұрылымдық жобаларды жүзеге асыруға, тұрғын үй құрылысына және әлеуметтік нысандар салуға бағытталған. Инвестициялық жобалардың көбеюі жаңа жұмыс орындарының ашылуына және өңір экономикасының әртараптануына мүмкіндік беруде.
Құрылыс саласында да тұрақты өсім байқалады. Биылғы жылдың төрт айында орындалған құрылыс жұмыстарының көлемі 95,8 миллиард теңгеге жетіп, өсім деңгейі 110,3 пайызды құрады. Бұл өңірде тұрғын үй құрылысы мен әлеуметтік инфрақұрылым нысандарының қарқынды дамып жатқанын аңғартады.
Қазіргі таңда облыста мектептер, денсаулық сақтау мекемелері, мәдениет үйлері, спорт кешендері және инженерлік инфрақұрылым нысандарының құрылысы жалғасуда. Бұл жұмыстар халықтың өмір сүру сапасын жақсартуға және өңірдің әлеуметтік әлеуетін арттыруға бағытталған.
Жиында бюджет қаражатының орындалу мәселесі де кеңінен қаралды. Облыстық қаржы және мемлекеттік активтер басқармасының басшысы Гульфари Ажиметованың мәліметінше, 2026 жылдың 1 мамырындағы жағдай бойынша облыс көлемінде түсімдер жоспары 105 пайызға орындалған.
Нәтижесінде бюджетке жоспардан тыс қосымша 22,7 миллиард теңге түскен. Бұл қаржы негізінен облыстың өзіндік кірістерінің артуы есебінен қалыптасқан. Мұндай нәтиже өңірдегі кәсіпкерлік белсенділіктің өсуімен және экономикалық қызмет көлемінің ұлғаюымен тікелей байланысты.
Сарапшылардың пікірінше, Түркістан облысының қысқа мерзімді экономикалық өсім бойынша республикада көш бастауы кездейсоқ көрсеткіш емес. Соңғы жылдары өңірде жүзеге асырылып жатқан индустрияландыру бағдарламалары, инвестиция тарту саясаты, кәсіпкерлікті қолдау шаралары және инфрақұрылымдық жобалар өз жемісін бере бастады.
Экономикалық өсімнің жоғары қарқыны өңір тұрғындарының әл-ауқатын жақсартуға, жаңа жұмыс орындарын ашуға және әлеуметтік саланы дамытуға қосымша мүмкіндік береді. Сонымен қатар бұл көрсеткіш Түркістан облысының алдағы уақытта да Қазақстан экономикасының маңызды драйверлерінің бірі бола алатынын көрсетеді.
Облыс басшылығы әлеуметтік-экономикалық даму мәселелерін тұрақты бақылауда ұстап отыр. Алдағы кезеңде де өндіріс көлемін ұлғайту, инвестициялық жобаларды іске асыру, бюджет қаражатының тиімді игерілуін қамтамасыз ету және халықтың өмір сапасын жақсарту бағытындағы жұмыстар жалғасын табады.
Осылайша, 2026 жылдың алғашқы төрт айындағы нәтижелер Түркістан облысының экономикалық даму қарқынының жоғары екенін және өңірдің республикадағы жетекші экономикалық орталықтардың біріне айналып келе жатқанын айқын көрсетті.
