Қазақстан Республикасында әрбір азаматтың тегін медициналық көмек алу құқығы заңмен бекітілген. Осы мақсатта мемлекет Кепілдендірілген тегін медициналық көмек көлемі аясында аурулардың алдын алу, диагностика, емдеу және медициналық оңалтуды қамтамасыз етеді. Шымкент қаласы — бұл жүйенің нәтижелі әрі тиімді іске асырылып отырған өңірлерінің бірі.
Кепілдендірілген тегін медициналық көмек көлемі дегеніміз не?
Кепілдендірілген тегін медициналық көмек көлемі – барлық азаматтарға, оралмандарға және Қазақстанда тұрақты тұратын шетелдіктерге мемлекет есебінен ұсынылатын негізгі медициналық қызметтер жиынтығы. Оған:
- Жедел жәрдем мен санитариялық авиация;
- Жұқпалы, әлеуметтік маңызы бар ауруларды (туберкулез, ВИЧ, онкология, қант диабеті) емдеу;
- Шұғыл жағдайлардағы стационарлық көмек;
- Скринингтік тексерулер;
- Паллиативтік көмек;
- Диспансерлік бақылау және алдын алу шаралары жатады.
Шымкент қаласындағы ахуал
Шымкент қаласы бүгінде денсаулық сақтау жүйесін жаңғырту мен халыққа сапалы, қолжетімді медициналық көмек көрсету бағытында маңызды қадамдар жасап келеді. Бұл тұрғыда ККТМК аясында атқарылып жатқан жұмыстар ерекше назар аударуға тұрарлық.
Жедел медициналық көмекке басымдық
2025 жылдың алғашқы жартыжылдығында жедел жәрдем қызметі 150 мыңнан астам шақыртуға қызмет көрсетіп, соның ішінде 70%-дан астамы ККТМК шеңберінде ұсынылған. Қалалық жедел жәрдем қызметі заманауи көлікпен, цифрлық жүйелермен жабдықталып, уақытылы көмек көрсету көрсеткіші 92% деңгейінде орындалған.
Скрининг және профилактика
Қалада жыл сайын 200 мыңнан астам адам профилактикалық тексеруден өтеді. 2025 жылы 18-ден 70 жасқа дейінгі тұрғындарға:
- Сүт безі обырына;
- Жатыр мойны обырына;
- Колоректальды қатерлі ісікке;
- Қант диабеті мен жүрек-қантамыр ауруларына скрининг жүргізілді.
Бұл — ауруларды ерте анықтауға мүмкіндік беріп, емдеудің нәтижелілігін арттырды.
Әлеуметтік маңызы бар ауруларды емдеу
Шымкент қаласында онкология, туберкулез, АИТВ, қант диабеті, психикалық аурулар секілді әлеуметтік маңызы бар аурулармен ауыратын 70 мыңнан астам адам диспансерлік есепте тұр. Бұл азаматтар ККТМК аясында дәрі-дәрмекпен, лабораториялық тексерулермен, консультациялармен және стационарлық көмекпен тегін қамтамасыз етілуде.
Дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету
2025 жылы ККТМК аясында тегін дәрі-дәрмекпен қамтамасыз етуге 4,1 млрд теңге бөлінді. Бұл қаражатқа 50-ден астам ауру түріне арналған 100-ден аса дәрілік заттар тізімі енгізілді. Дәріханаларда электронды рецепт жүйесі енгізіліп, пациенттердің дәрі алу процесі оңайлатылды.
Балалар мен жүкті әйелдерге ерекше назар
- 18 жасқа дейінгі балалар;
- Жүкті әйелдер;
- Көпбалалы аналар мен мүгедектігі бар азаматтар ККТМК шеңберінде тегін емделеді.
Мәселен, 2025 жылдың алғашқы жартысында 300 мыңға жуық балаға жоспарлы вакцинация, 25 мың жүкті әйелге толық перинаталдық қызмет көрсетілген.
Медициналық мекемелердің инфрақұрылымы мен қолжетімділігі
Қазіргі таңда Шымкентте 30-дан астам емхана мен 40-тан астам стационарлық медициналық ұйым ККТМК аясында халыққа тегін көмек көрсетеді. Бұл мекемелерде:
- Күніне 15 мыңнан астам адам қабылданады;
- Мамандар консультациясы, УДЗ, рентген, ЭКГ секілді зерттеулер тегін жүргізіледі;
- Стационарларда 4 894 төсек-орын халыққа қолжетімді.
Қаланың шалғай аймақтарындағы тұрғындарға қолжетімді болу үшін Тұран, Бозарық, Қайтпас, Құрсай сынды елді мекендерде жаңа емханалар ашылуда.
Медициналық кадрлар және сапа бақылауы
ККТМК жүйесінің сапалы жұмыс істеуі үшін:
- Дәрігерлер мен орта буын мамандар жыл сайын қайта даярлаудан өтеді;
- Клиникалық хаттамалар мен емдеу стандарттары қатаң сақталады;
- Пациенттердің кері байланысы мен арыз-шағымдарына жедел жауап беретін “Пациент құқығы” бұрыштары енгізілген.
Шымкент қаласында Кепілдендірілген тегін медициналық көмек көрсету жүйесі — әлеуметтік әділеттілік пен денсаулық сақтау саласының тиімділігін қамтамасыз ететін басты құрал. Бұл қызметтің аясында тұрғындар:
Уақытылы және сапалы медициналық көмек алады;
Дәрі-дәрмекпен, скринингпен, тексерумен тегін қамтамасыз етіледі;
Әлеуметтік осал топтар ерекше қорғалуда.
Мемлекет пен жергілікті атқарушы органдар алдағы уақытта да ККТМК шеңберіндегі қызметтердің сапасын арттыру, инфрақұрылымды кеңейту және цифрландыру бойынша жұмыстарды жалғастыра бермек.